اعتراضات اخیر مردم از دید یک آسیب شناس

اعتراضات اخیر مردم از دید یک آسیب شناس و دلیل این اغتشاشات را در ادامه خواهید خواند.

http://img.morahem.com/wp-content/uploads/2018/01/morahem.com.18-1-2-1435314-2-1-113553img_9886.jpg

فهیمه حسن‌میری: بعد از ارائه لایحه بودجه به مجلس شورای اسلامی،

اعتراض‌هایی نسبت به تخصیص منابع مالی به بعضی نهادها و همچنین افزایش قیمت در بعضی موارد، انجام شد.

در ادامه، کمپینی در فضای مجازی افتاد به نام #پشیمانم،

در این کمپین از این گفته می‌شد که خواسته‌ها و مطالبات مردم محقق نشده و از رای به روحانی پشیمانی صورت گرفته است.

بعد از آن هم، اعتراض‌هایی به خیابان‌ها کشانده شد.

اعتراض‌هایی که رییس انجمن آسیب‌شناسی اجتماعی ایران،

آنها را نه ناشی از پشیمانی بلکه ناشی از مطالبات معوق مردم می‌داند، که پاسخ نگرفته‌اند و حالا معترضان امیدوارند شنیده شوند.

کوروش محمدی در گفت‌وگو با خبرآنلاین به بررسی این اعتراض‌ها پرداخته است که در ادامه می‌خوانید:

آقای محمدی، شما اعتراض‌هایی که چند روز گذشته در فضای مجازی

و بعد از آن در خیابان‌ها اتفاق افتاده را ناشی از چه می‌دانید؟

اعتراض و واکنش به عملکرد مسئولان، در هر برهه‌ای دلایل خودش را دارد.

تصور من این است که اعتراض‌های الان در پاسخ به برخی مشکلات اقتصادی است

که بر مردم فشار آورده و آنچه امروز شاکله مطالبات را تشکیل می‌دهد، مطالبات معیشتی مردم است.

جوان‌هایی که بیکاری، فقر و ناکامی‌هایی را در زندگی‌ احساس می‌کنند،

آنها که از هر جهت که می‌روند با مشکلات اداری و بوروکراسی مواجه می‌شوند،

برای ازدواج و تشکیل خانواده با مشکل روبه‌رو هستند و احساس می‌کنند حرفشان به گوش کسی نمی‌رسد،

راهی خیابان‌ها شده‌اند تا دیده و شنیده شوند و مسئولان، آنها را جدی بگیرند.

در این بین، با این که مردم به دنبال پاسخ گرفتن مطالبات مدنی‌شان هستند،

گاهی این مسیر با هیجان‌هایی همراه می‌شود که به خشونت و پرخاشگری و رفتارهای خارج از هنجار کشیده می‌شود.

فضایی برای بیان مطالبات مدنی فراهم شده؟

که مردم برای شنیده شدن صدایشان ناچار نباشند به خیابان بروند؟

خیر، طی سال‌های مختلف این فرصت را داشتیم که به مردم اجازه بدهیم مطالباتشان را از روش‌های مدنی و مسالمت‌آمیز بیان کنند

اما چنین اتفاقی نیفتاده، این فضاها را فراهم نکردیم

و در نتیجه به این رسیدیم که مردم برای فریاد کردن خواسته‌هایشان به خیابان آمدند.

در چنین شرایطی فرصت سوءاستفاده برای معاندین هم به وجود می‌آید و باید مراقب باشیم که زمینه را برای فعالیت آنها فراهم نکنیم.

باید مکانیزم‌های قانونی را برای بیان مطالبات به کار گرفت.

سال‌هاست در گفتگوهای مختلف تذکر داده‌ایم که جامعه با التهاب مواجه است، بی‌نشاط است، افسرده و پرخاشگر است.

می‌رویم قلیان‌سراها را می‌بندیم ولی جایگزینی تعریف نمی‌کنیم،

شبکه‌های اجتماعی را محدود می‌کنیم ولی جایگزینی به جوانمان نمی‌دهیم،

نمی‌شود فقط جامعه را محدود کرد و انتظار داشت دچار سرخوردگی و بعد فوران خشم او را شاهد نباشیم.

چنین جامعه‌ای که به لحاظ نشاط و سرزندگی دچار کمبود است و مراقبت نمی‌بیند، خشمش را اینطور سرریز می‌کند.

من هنوز هم معتقدم این فرصت وجود دارد که چنین خلائی را پر کنیم

و این طغیان اجتماعی می‌تواند نوعی هشدار و درس عبرت برای آینده باشد که از طرفی، به نشاط اجتماعی فراهم شود

و از طرف دیگر، فضا برای بیان اعتراض‌های مردم فراهم باشد.

می‌بینیم که برای راهپیمایی و اعتراض، مجوزها به سختی داده می‌شود

و واکنش‌ها به اعتراض، ناامیدکننده است در حالی که نوع برخورد مسئولین با معترضان اهمیت زیادی دارد.

بنابراین معتقدید علاوه بر این که باید به مشکلات اقتصادی پرداخته شود، فضایی هم برای آزادی بیان نیاز است.

همینطور است. زمان آن رسیده که از شعار دادن درباره آزادی بیان فاصله بگیریم و آن را به واقعیت تبدیل کنیم.

باید کاری کنیم که رسانه‌ها، احزاب، اصناف و اشخاصی که مردم را نمایندگی می‌کنند،

بتوانند حرف‌هایی را از زبان مردم با صراحت و شفافیت بیان کنند

بدون این که نگران باشند که قرار است مورد مواخذه و بازخواست قرار بگیرند.

اگر امنیت شغلی در کنار آزادی بیان نباشد، نمی‌توان حق مطلب را ادا کرد،

وقتی شخصی درباره شرایط شغلی‌اش اعتراض داشته باشد

و بعد او را از همان کاری هم که دارند برکنار کنند، دیگر چطور می‌توانیم بگوییم آزادی بیان داریم؟

اشاره کردید برخورد مسئولان با معترضان در چنین شرایطی اهمیت زیادی دارد. این برخورد باید چطور باشد؟

ببینید، در این که مشکلاتی وجود دارد شکی نیست، در بعضی کم‌کاری‌ها شکی نیست،

اما مردم با تمام اینها همراه مسئولان هستند بنابراین باید با آنها رفتاری داشت که نشان دهد برای مسئولان مهم هستند

و این ارتباط دوسویه و دوطرفه است. مردم مخالف آسیب‌ رساندن به اموال عمومی هستند

و این خشمی که روی بیت‌المال تخلیه می‌شود، ناشی از نوعی بی‌هدفی است

که ارتباطی به مطالبات اصلی مردم ایران ندارد.

مطالبات اصلی مشخص هستند، فقر و بیکاری و آسیب‌های اجتماعی از مهمترین مشکلاتی است که مردم نسبت به آن اعتراض دارند،

طبیعتا چنین مواردی با آتش زدن اموال عمومی مرتفع نمی‌شود.

اما گروه‌های معاندی هستند که از چنین فضاهایی بهره ببرند و حسابشان از مردم جداست

بنابراین باید این اعتراض‌ها را ساماندهی و مطالبات را دسته‌بندی کرد طوری که از یک جرقه کوچک، یه آتش بزرگ درست نشود.

فکر می‌کنید چه چیزی باعث شدت گرفتن اعتراض‌ها می‌شود؟

برخورد دوگانه‌ای که انجام می‌شود، اعتراض‌ها را بیشتر می‌کند.

این که عده‌ای حرف‌هایی می‌زنند اما مورد مواخذه قرار نمی‌گیرند در حالی که اگر همان حرف‌ها را دیگران زده بودند،

مورد بازخواست قرار می‌گرفتند.

اما باید فضا را طوری فراهم کرد که جریان‌های مختلف نتوانند این اعتراض‌ها را به نفع خودشان تمام کنند.

این بزرگترین آفتی است که این اعتراض‌ها می‌تواند داشته باشد،

که باز هم مردم فراموش شوند و جناح‌ها به خواسته‌هایشان برسند.

کسی که آمده وسط خیابان و اعتراض می‌کند، کاری به این جناح و آن جناح ندارد،

خواسته‌هایی دارد و می‌خواهد مشکلات اقتصادی‌اش برطرف شود نه این که از کسی طرفداری کند و از دیگری اعلام برائت کرده باشد.

اعتراضات اخیر مردم از دید یک آسیب شناس

چطور می‌توان اعتراض‌ها را ساماندهی کرد؟

نیاز به ایجاد فضایی برای اعتراض مسالمت‌آمیز داریم.

این صداها باید شنیده شود و در عین حال، جایی که اشتباه کرده‌ایم از مردم عذرخواهی کنیم.

در این سال‌ها حتی اگر مسئولی عملکرد اشتباهی داشته، شاهد این نبوده‌ایم که عذرخواهی کند.

مسئولان باید نقش خودشان را در به وجود آوردن چنین شرایطی بپذیرند

و نسبت به کم‌کاری‌ها و کوتاهی‌های گذشته از مردم دلجویی کنند.

امروز یکی از مشکلات، مربوط به مسئولین خرد و میانی است؛ افرادی که قصورهایی دارند اما پاسخگو هم نیستند.

اگر صداقت در بین مسئولان خرد وجود داشته باشد و به حقوق شهروندی معتقد باشند،

اگر از طریق ضوابط بر جایگاه‌هایشان قرار بگیرند نه این که رابطه بر مناسبات حکمفرما باشد، اوضاع بهتر از این خواهد شد.

در غیر این صورت می‌بینیم حرکتی که می‌توانست در یک شکوه جمعی خودش را در چهارچوب مطالبات مدنی مطرح و مسئولان را به شنیدن مطالبات وادار کند،

به حرکت پراکنده غیرجمعی و بی‌هدفی تبدیل شده که موردپسند خود مردم هم نیست.

چه در انتخابات و چه در زلزله‌ای که همین چند وقت پیش اتفاق افتاد، مردم همبستگی‌شان را نشان دادند.

مردم نشان دادند که با کلان نظام مشکلی ندارند، اگر اینطور بود در سایر آیین‌ها همراهی نمی‌کردند.

این کمپین «پشیمانم» که بعد از لایحه بودجه راه افتاد به نظر من حرف واقعی مردم نیست،

مردم پشیمان نیستند که به روحانی رای داده‌اند، مطالباتی که دارند هم تنها به این دولت مرتبط نمی‌شود،

خواسته‌هایی است که از دولت‌های گذشته هم داشته‌اند و برآورده نشده است.

✅ لینک این صفحه برای ارسال به دوستان: